“Zoals we al vreesden, is het abonnementstarief daarmee een ‘schoonmaaksubsidie’ voor de rijken geworden.” wordt er gesteld in het artikel* over de uit de hand lopende kosten voor huishoudelijke ondersteuning vanuit de Wmo*, nu het aantal aanvragen voor deze voorziening fors is toegenomen.

Ik vind het een nare zin en hij dekt de lading niet.

Laten we even naar het totale plaatje kijken.

De lage inkomens betaalden al bijna niets aan eigen bijdrage voor Wmo voorzieningen, toen die eigen bijdrage nog inkomensafhankelijk was, want van een kale kip valt tenslotte niks te plukken. Deze mensen zijn soms zelfs meer gaan moeten betalen sinds er een vast tarief wordt gehanteerd, dus nope, het is niet moeilijk te bedenken dat er in deze groep geen toename van het aantal aanvragen is ontstaan. Misschien is er zelfs wel een afname in deze groep?

De mensen met modale inkomens, die nét een beetje aan de ondergrens daarvan bungelden en/óf het op zich prima zouden redden ware het niet dat zij chronisch geconfronteerd worden met hoge kosten door bijvoorbeeld evenzo chronische aandoeningen, heel vaak nou nét ook de reden waarom een voorziening wordt aangevraagd, díe groep kwam in de knel. Ik schreef er al eerder over. Lees het hier. Deze groep had al nooit particuliere hulp ingekocht, dus het lijkt mij logisch dat ook daar geen verschuiving van ‘geheel op eigen initiatief’ naar ‘via de Wmo’ inkopen is ontstaan.

Blijft dus de groep over, die ‘puissant’ rijk is en nu op kosten van de staat hun Wedgewood laat poetsen door dezelfde hulp die al jaaaaaaaaaaaaaren bij hen over de vloer komt. Hulp die eerst uit de goed gevulde particuliere portemonnee betaald werd en nu vanuit een budget van ons, de gemeenschap en daarmee, naar men zegt, de snelle leegloop van gemeentekassen op haar geweten heeft. Die groep wordt bedoeld als er gesproken wordt over een schoonmaaksubsidie voor de rijken. En ja, daar zit iets in.

Het is namelijk best aannemelijk dat er mensen zijn in deze groep, die hun kans hebben gegrepen toen het abonnementstarief inging. Toch vind ik het wel erg kort door de bocht om nu te zeggen dat alleen deze mensen het tekort aan liquide middelen van gemeente veroorzaken. Graag zou ik dit soort uitspraken dan ook onderbouwd zien met cijfers. Zo zou ik willen weten hoeveel van deze Charlatans (want zo worden ze weggezet, toch?) eerst zelf een hulp lieten komen voor het schoonmaakwerk en dat nu doen op basis van een indicatie (want dat wordt gezegd, toch?).

Een indicatie die trouwens is afgegeven door één van mijn collega’s of door mijzelve. Een indicatie op basis van het feit dat betrokkene klachten heeft en medisch onderbouwd niet (meer) in staat is zelfstandig verantwoordelijkheid te dragen voor het reilen en zeilen van het eigen huishouden. Een indicatie omdat iemand op basis van wet- en regelgeving aanspraak mag maken op een voorziening.

Even voor de goede orde: als je alleen maar geen zin meer hebt om de hulp zelf te betalen krijg je van ons echt geen indicatie hoor. No way.

Deze mensen maken gebruik van hun aanspraak op een voorziening. Daar kun je iets van vinden of niet. Het mag. Inkomen en vermogen is nooit een go of no go als het gaat om Wmo voorzieningen. Ook daar kun je iets van vinden. Het is nu eenmaal de afspraak die we met elkaar hebben gemaakt.

Hiernaast zou ik graag cijfers willen zien van mensen die eerder wél aanspraak konden maken op Wmo voorzieningen (op basis van die indicatie dus), maar die voorzieningen aan zich voorbij hebben laten gaan omdat ze het niet konden betalen. Of althans, omdat ze dan bijvoorbeeld zouden moeten kiezen tussen een maand gas en elektra of een schoon en leefbaar huis, zoals ik dus al toelicht in mijn artikeltje aboja of abonee.

Eigenlijk zou ik nog veel meer cijfers willen zien. Mijns inziens gaat het namelijk helemaal niet alleen om huishoudelijke ondersteuning.

Gister nog schreef ik een stukje over een zoon die al jaren mantelzorg verleent en daar nu voor betaald wil worden*. Ik kreeg een schrijven van een advocaat met de vraag om mijn indicatie te herzien. Ook deze man doet niets onrechtmatigs als hij stelt dat het geen mantelzorg meer is als de mantelzorger ervoor betaald wil worden en er is geen speld tussen te krijgen dat er dan aanspraak gemaakt kan worden op budget van de gemeente. Ook daar kunnen we iets van vinden. Het mag.

Noemen we dit dan trouwens ‘mantelzorgsubsidie voor familieleden’?

Bovenstaande voorbeelden gaan over geld. Over diensten leveren tegen betaling. Over wie wat betaalt en aan wie. Omdat iedereen een schoorsteen heeft die moet blijven roken. Wat mij betreft voeren we daarom liever vandaag nog dan morgen het burgerdividend* in.

Los van nog veel meer voordelen dat dit basisinkomen ons als gemeenschap oplevert (wat een heerlijkheid als we allemaal doen waar we blij van worden!) én de absolute haalbaarheid ervan (de meningen zijn verdeeld, ik weet het, maar als tegenstander kun je echt niet meer om de onderbouwingen heen)*, zijn we in één klap ook van bovenstaand gelazer af. Want of ik dan als mantelzorger optreed voor mijn familieleden of dat ik werk als indicatieadviseur, het huis poets bij mijn rijke buurvrouw of bloemen ga verkopen op de markt. In mijn eerste levensbehoefte kan ik voorzien en dus kan ik doen wat nuttig is, zonder me druk te hoeven maken over of ik me dat wel kan veroorloven. Dat geldt voor iedereen. Ik ben voor.

Een niet te missen ander, en misschien nog wel veel groter voordeel van het regelen van die basisinkomsten is, dat we dan óók het gesprek weer kunnen focussen op de noden en behoeften van de mens om wie het gaat in plaats van dat we het alleen maar te hebben over wat die mens kost.

Want, wat denken we nou zelf? Dat als we huishoudelijke ondersteuning uit het verstrekkingenpakket halen mensen opeens wél zelf in staat zijn hun huishouden op orde te houden? Ja, de puissant rijken wel, dus het probleem zou zijn opgelost als het alleen maar over hen ging, which is not, dus de gaten in de begrotingen zullen blijven bestaan.

Die gaten zijn er. Dat moge duidelijk zijn. Er is teveel verantwoordelijkheid over de schutting naar de gemeenten gekieperd met te weinig zakken geld om die verantwoordelijkheid te kunnen dragen. Klopt ook.

Maar er is nog iets anders en daar lees ik maar steeds niets over terug. Dus zeg ik dat hier nog maar weer een keer: zolang stoepen te hoog zijn, bij de bouw van seniorencomplexen niet nagedacht wordt over de mogelijkheden en beperkingen van de mensen die ervan gebruik gaan maken, woningbouwverenigingen weigeren hun woningen netjes te onderhouden en mensen steevast doorsturen naar de Wmo om gladde vloeren aan te pakken, verzakte terrassen op te hogen en afstandsbedieningen voor automatische deuropeners aan te vragen, zolang niet ál het openbaar vervoer bereikbaar, toe- en doorgankelijk is voor iedereen, zelfscankassa’s en pakketautomaten niet vanuit een rolstoel te bedienen zijn, niet alle mondkapjes doorzichtig zijn, zolang scooters en fietsen doorgangen blokkeren, er zware drangers op de deuren van scootmobielbergingen zitten en zolang er auto’s geparkeerd staan op blindengeleidestrepen, zolang zal er heel veel geld naar de Wmo moeten. Abonnementstarief of niet.

Als we écht iets willen oplossen zullen we écht iets moeten veranderen. Want, #alswedewereldandersinrichtenzijnmindermensenbeperkt* . Alleen dan kunnen de gaten gedicht worden die ontstaan omdat iedere gemeente op zich geld nodig heeft om problemen op te lossen waar we als maatschappij samen niet de verantwoordelijkheid voor nemen.

Als we de wereld anders inrichten is er minder maatschappelijke ondersteuning nodig en geloof me, daar wordt iedereen gelukkiger van.

Sandra
Wmo adviseur

*) het burgerdividend
*) Gratis geld voor iedereen – Rutger Bregman: het boek | de show
*) het artikel van VNG nieuws
*) als we de wereld anders inrichten zijn minder mensen beperkt
*) brandbrief van mantelzorgers aan Tweede Kamer, waarin trouwens naar mijn weten niemand het burgerdividend als optie meeneemt… wat een gemiste kans! ☹

© de Wmo adviseur

Wil je je laten verrassen, raken, inspireren, aan het lachen maken én je blik verfrissen door mee te kijken door de bril van de Wmo adviseur in het werk van alledag, dat nooit alledaags is, omdat ieder mens anders is en Wmo altijd maatwerk? Check ‘O, dus dát is Wmo!’. Hét boek over maatschappelijke ondersteuning in de praktijk, waarin ik je mee op pad neem naar achter de voordeur, daar waar de mensen wonen om wie het gaat.

Direct bestellen kan hier …

Wil je iedere maand inspiratiemail in je box én op de hoogte blijven van de ontwikkelingen van ‘O, dus dát is Wmo!’ deel II?
Schrijf je dan in voor de Kleine Kolibrief (no spam)